Kiezen vanuit je hart: hoe doe je dat?
09 november 2021 
11 min. leestijd

Kiezen vanuit je hart: hoe doe je dat?


Kiezen vanuit je hart: hoe doe je dat?

“Ik krijg nog wel eens te horen dat ik last heb van uitstelgedrag en dat ik veel keuzes uitstel.  Bijvoorbeeld kiezen om een andere opleiding te gaan doen of voor mezelf te beginnen. Ook binnen vriendschappen en relaties vind ik het moeilijk om te kiezen wat ik nu daadwerkelijk wil. Kunnen jullie iets vertellen over hoe je nu de juiste keuzes maakt?”

Deze vraag is ons op het lijf geschreven. Albert heeft een compleet online programma over kiezen gemaakt én een boek geschreven over het onderwerp, genaamd: ‘Kiezen vanuit je hart’. 

De ene keuze is de andere niet

Iedereen heeft keuzes te maken. Zelfs als je er bewust voor zorgt dat je weinig in situaties komt waarin je moet kiezen... Dan is dat ook een keuze. Het is onmogelijk om niet te kiezen. Je kunt je keuzes wel uitstellen, maar vroeg of laat wordt er toch van je gevraagd om te kiezen (en misschien raad je al wat er gebeurd als je dit niet doet...). 

De hele dag door maak je keuzes, groot én klein. Een voorbeeld van een kleine keuze maken is: Eet ik vandaag yoghurt of een boterham voor mijn ontbijt? Als je hierbij de "verkeerde" keuze maakt dan zijn de gevolgen niet dramatisch. Dit kan echter wel het geval zijn als je een grote keuze te maken hebt. Zit je in een relatie waarin je niet gelukkig bent? Of voel je je niet gelukkig binnen je baan? Dan wordt er een grote keuze van je vereist: Ga je ermee stoppen, of niet? 

Dit soort grote keuzes krijgt iedereen op het bordje. In je hoofd kan je lang twijfelen wat je nu wel of niet moet doen. Die twijfel geeft aan dat je middenin het keuzeproces zit en alle opties onderzoekt. Lang twijfelen hoeft niet per se erg te zijn. Soms is het juist goed als je de tijd neemt om dingen te onderzoeken en nog niet meteen een keuze te maken. Zolang het maar geen uitvlucht wordt...

Kies of er wordt voor je gekozen

Sommige mensen blijven jarenlang in een toxische relatie of baan hangen en krijgen uiteindelijk een burn-out. Als jij niet kiest, wordt er voor je gekozen. En meestal gaat het dan op een manier die jij niet graag wilt. 

Andere mensen denken vaak te weten wat goed is voor jou. Als jij hierin meegaat, kan het zijn dat je voor je het weet op de verkeerde school, in de verkeerde relatie of bij de verkeerde baan terechtkomt. Je hebt dan de ideeën van de ander overgenomen. En, verrassing: dat is niet jóúw leven. 

Het voelt heel veilig om te doen wat andere mensen van je verwachten. Dat blijkt ook uit onderzoek. Als mensen 100% vrijgelaten worden in het maken van een keuze, kiezen ze vaak datgene wat de meeste andere mensen doen. Dat voelt veilig. Maar het maakt je niet gelukkig. 

Kiezen is verliezen


Een keuze maken kan je op de korte termijn pijn opleveren, maar op de lange termijn voor geluk zorgen. Kiezen is een proces van verliezen. Als je het ene kiest, verlies je het ander. 

Je ziet dit terug in neuromarketing. Mensen hebben van nature een verliesaversie. Mensen hebben een grotere angst om iets kwijt te raken dan dat ze de ambitie hebben om iets te winnen. Verlies weegt veel zwaarder dan genot. 

Zolang je nog geen keuze maakt, houd je het veilig voor jezelf. Als je voor A kiest en niet voor B, dan verlies je B. Misschien ben je nog niet bereid om dat verlies te ervaren. Je blijft nog even in de veilige zone, in de zogenaamde comfortzone. Ondertussen leef je een middelmatig leven. Als je straks in huize avondrood terugkijkt op je leven, is dat dan het leven dat je gehad wilt hebben?

Wanneer je nog niet in staat bent om een keuze te maken, brengt het niet kiezen je blijkbaar nog iets. Het brengt genot, vertrouwen of zorgeloosheid. De pijn om de keuze te maken is groter dan het genot dat het niet kiezen je oplevert.

Dit is iets wat je voor jezelf kunt onderzoeken. Wat brengt het niet maken van een keuze jou nog? En waar ben je bang voor? Wat ben je bang om kwijt te raken?

Keuzes maken brengt keuzestress met zich mee. Keuzestress betekent letterlijk dat je niet weet wat de beste keuze is. Je bent bang om de verkeerde keuze te maken. Keuzestress leidt tot kiespijn. En kiespijn leidt tot het niet maken van een keuze. Je vertoont vluchtgedrag. Je loop weg voor de keuze, omdat dat op korte termijn de veiligste optie is. 

Kiezen vanuit emotie

Keuzes maken is nauw verbonden met vrije wil. Heb je überhaupt wel de mogelijkheid om te kiezen? Of wordt er voortdurend voor je gekozen? Al sinds mensenheugenis houden wetenschappers, filosofen en godsdienstigen zich bezig met de wonderlijke vraag: "Hoeveel vrije wil heb je en hoeveel wordt aangestuurd?"

Volgens de neurowetenschap ligt 95% van ons gedrag vast als we rond de 35 jaar oud zijn. Vanaf dat moment maak je veel keuzes onbewust. Komt de keuze uit je darmen? Uit je brein? Hersenwetenschappers beweren dat het denken altijd achteraf pas komt. Wanneer je gaat nadenken over een keuze, heb je eigenlijk al gekozen. 

In zijn boek ‘Kiezen met je hart’, schrijft Albert dat keuzes gemaakt worden vanuit de intuïtie. Daarna ga je redenen bedenken om de keuze te rechtvaardigen. Het grappige is dat je jezelf altijd gelijk geeft. 

Emotie gaat boven ratio. Als je iets koopt, dan maak je die keuze vanuit emotie. Je rationele brein praat pas achteraf goed waarom jij die aankoop hebt gemaakt. Zelfs als je niet tevreden bent. In de psychologie noemen we dat cognitieve dissonantie. Je bent ontevreden over je aankoop, maar durft dat niet aan jezelf toe te geven. Daarom praat je het recht. Bijvoorbeeld: ‘Het was wel heel duur, maar dan weet je wel zeker dat het goed is’. Het is goed om je te realiseren dat de meeste keuzes die je maakt - maar ook de keuzes die je niet maakt - vanuit een emotie komen. 

De keuzes die je maakt lijken objectief rationeel te zijn. Maar dat zijn ze niet. De manier waarop jij de wereld ziet, komt voort uit alle ervaringen en overtuigingen die je in je leven hebt gehad. En het is ook gevormd door de mensen waar jij veel mee om bent gegaan. Je hebt bepaalde normen en waarden overgenomen van anderen. 

Geloof je het niet? Denk dan eens aan het feit dat je misschien een nieuw hip shirt draagt dat je helemaal fantastisch vindt. Je kunt je niet meer voorstellen dat je het shirt dat je vijf jaar geleden droeg toen mooi vond. Dit wordt allemaal veroorzaakt door perceptie van buitenaf. Er is nooit een 100% objectieve keuze of mening. 

Je hebt altijd een keuze

keuze, keuzes, keuzemogelijkheid, stap nemen, kiezen

Het kan heel beklemmend voelen als je weet dat veel van je keuzes worden beïnvloed door andere mensen. Het is heel moeilijk om daar uit te stappen. Maar dat is wel wat echte vrijheid is. 

Echte vrijheid betekent dat je altijd een keuze hebt. In wat voor situatie je jezelf ook hebt gemanoeuvreerd. Ook als je denkt dat er even geen keuze is, is er altijd een keuze.  

Nu horen we je denken… Maar Albert en Tonny, jullie hebben makkelijk praten, want ik heb een zieke moeder om voor te zorgen, mijn zoon zit aan de drugs en ik heb een huurachterstand van vijf maanden. Daar heb ik niet voor gekozen, maar ik zit wel met de situatie. 

Je hebt niet altijd invloed op de situatie waar je in zit. Misschien ben je mantelzorger of je wordt ontslagen. Daar heb je geen invloed op. Maar je kunt wel kiezen hoe je ermee omgaat. Jij bepaalt zelf of het een tegenslag of een uitdaging is. 

Albert realiseert zich gedurende de dag regelmatig: "Ik zit nu in deze situatie. Wat kies ik nu?". Stel, je komt in een file terecht. Dan kan je gefrustreerd op het dashboard gaan bonken óf je kijkt waar je op dat moment wel invloed op hebt. Je hebt nu bijvoorbeeld tijd voor een ontspanningsoefening. Misschien zet je even een leuke podcast op. Je kunt ook een vriend(in) bellen die je al lang niet hebt gesproken. Wanneer je om-denkt en de tijd gebruikt die je gegeven wordt, dan is het wachten geen verloren tijd meer, maar juist gewonnen tijd. 

Makkelijker kiezen door te relativeren

Je hebt altijd een keuze. Misschien niet om de situatie te veranderen... Maar wel om te veranderen hoe jij op die situatie reageert. 

Vind je het lastig om een bepaalde keuze te maken? Bijvoorbeeld, om te stoppen met een relatie? Ga dan voor jezelf na waarom je de keuze nog niet hebt gemaakt. Is het de angst voor verlies dat je tegenhoudt? Ben je bang om alleen te zijn? Of is er nog een andere reden?

Je kunt dezelfde oefening ook doen voor andere keuzes. Bijvoorbeeld als je voor jezelf wilt beginnen, maar dat nog niet goed durft. Er zit veel comfort in het uitstellen van de keuze. Wat ben je bang om kwijt te raken?

Kijk eens naar andere mensen die dit soort keuzes maken. Hoeveel moeite hebben zij daarmee? Dat kan heel erg relativeren. Misschien heeft een ander wel veel moeilijkere keuzes. Dan realiseer je je: ‘Waar maak ik me eigenlijk druk om?’

Hoe weet je of je de juiste keuze maakt?


Als je een keuze maakt, gaat dat altijd door bepaalde filters. Je keuze wordt beïnvloed door je eigen beeld van de wereld. Dus hoe weet je nu of je de juiste keuze maakt? 

Er zijn allerlei onderzoeken naar gedaan om hierachter te komen. In zijn cursus ‘Kiezen vanuit je hart’ legt Albert dat uitgebreid uit. Voor nu geven we alvast een tipje van de sluier. 

Vraag jezelf bij elke keuze af: ‘Voelt het licht?’

Stel, je staat voor keuze A en B. Welke optie voelt zwaarder? Donkerder misschien? En welke keuze is lichter? Ga met je aandacht naar je hart en voel aan of het zwaar of juist licht voelt. 

Er is nog iets anders waaraan je merkt dat je op de goede weg zit. Wanneer je steeds de juiste keuzes maakt in je leven, voel je een bepaalde moeiteloosheid. Gaan dingen in een flow? Gaan ze makkelijk? Of heb je het gevoel dat je aan een dood paard loopt te trekken?

Wanneer je in een fase zit waarin je steeds de beste keuzes maakt voor jezelf, voelt het leven makkelijk en heb je weinig klachten. Je bent volledig met je aandacht in het hier en nu. Als je dat ervaart, weet je: Ik bevind me op de goede weg. 

Het werkt ook de andere kant op. Misschien sta je voor een moeilijke keuze en voel je je voortdurend gestrest. Je hebt het gevoel dat je geen kant op kunt. Je piekert en voelt je somber. Je krijgt steeds meer fysieke, mentale en emotionele klachten. Nachtenlang lig je wakker, je hebt hoofdpijn, maagpijn, rugpijn en bent voortdurend met je gedachten bij de toekomst of het verleden. Het leven dwingt je dan om een stap te zetten en het letterlijk en figuurlijk weer lichter te maken voor jezelf. 

Het leven is niet bedoeld om alleen maar te lijden en af te zien. Integendeel: Het leven is bedoeld om leuk, licht en luchtig te zijn. Soms moet je daarvoor een keuze maken die op korte termijn pijn geeft, maar uiteindelijk lang geluk oplevert. 

Win: Kiezen vanuit je hart

Als je beter wilt leren om keuzes te maken, hebben we iets leuks voor je. We gaan het boek ‘Kiezen vanuit je hart’ vier keer gratis weggeven. 

Meedoen? Dat doe je als volgt: ga naar de video van deze podcast op YouTube en reageer daar met waarom jij het boek ‘Kiezen vanuit je hart’ zou moeten winnen. Van alle reacties kiezen wij de vier leukste, grappigste, indrukwekkendste, meest kwetsbare uit en aan deze mensen geven we het boek gratis weg. 

Reactie plaatsen

Meer artikelen over persoonlijke groei