Hoe bescherm je jouw eigen energie?
04 januari 2022 
9 min. leestijd

Hoe bescherm je jouw eigen energie?


Hoe bescherm je jouw eigen energie?

“Hoe kun je jezelf en je energie beschermen voor invloeden van buitenaf? Zeker als je tijdens je kinderjaren de overtuiging hebt ontwikkeld dat je pas aan jezelf mag denken wanneer andere mensen tevreden zijn.”

Deze vraag ontvingen we van luisteraar Maarten en beantwoorden we in dit artikel. 

Plaats jezelf op hetzelfde niveau

Albert merkt dat hij energie kwijtraakt als hij tegen iemand opkijkt en zijn best moet doen om te levelen. Ook raakt hij energie kwijt als hij boven iemand gaat staan en de energie van de ander overneemt. 

Misschien herken je het wel: je stapt een ruimte binnen en voelt je prima. Maar binnen een kwartier heb je hoofdpijn. Dit kun je voorkomen door je gelijkwaardig op te stellen ten opzichte van de ander. Plaats je niet boven de ander, maar ook zeker niet eronder. 

Focus op de overeenkomsten

Psychologie van Succes Podcast

Je wilt jezelf dus op hetzelfde niveau als de ander plaatsen. Maar hoe doe je dat? 

Veel mensen hebben de neiging om te kijken naar de verschillen. Wat heeft de ander wel dat jij zelf niet hebt? In plaats daarvan is het boeiender om te kijken wat je gemeen hebt met de ander. 

Ooit deed Albert een klein experiment met drie muntjes. Hij legde ze op een rij. Eén met de munt-kant naar boven en de andere twee met de kop-kant naar boven. Vervolgens vroeg hij mensen: wat zie je hier? 

Sommige mensen zagen drie muntjes. Zij zagen vooral de overeenkomst. Anderen zeiden: ik zie twee munten met kop en één met munt.  

De conclusie is dat sommige mensen geneigd zijn de overeenkomsten te zien, terwijl anderen de neiging hebben om naar de verschillen te kijken. 

Als Albert naar Tonny kijkt, ziet hij veel overeenkomsten. De gedeelde liefde om het podium te pakken bijvoorbeeld. Daarbij houden ze beiden van psychologie en analyse, van ondernemerschap en van woordgrappen. Hoe meer je je richt op de overeenkomsten, hoe makkelijker het is om te levelen.

Maar we kunnen bijvoorbeeld ook kijken naar het leeftijdsverschil. Als Albert daar te lang in blijft hangen, zou hij zich ongemakkelijk kunnen gaan voelen. Terwijl hij zich eigenlijk juist jonger voelt als hij bij Tonny is. 

Als je je focust op de overeenkomsten, verloopt het gesprek makkelijker en hoef je niet bang te zijn om energie te verliezen. Je hoeft je best niet meer te doen als je je gelijkwaardig voelt. 

Waar krijg je energie van en wat kost je energie?

Om je energie te bewaren, is het belangrijk dat je je er bewust van wordt waar je energie van krijgt en waar je energie lekt. Zodra je dit weet, kun je jezelf beter wapenen tegen deze energielekken. 

Je kunt jouw energiebronnen en energielekken achterhalen met een hele eenvoudige schrijfoefening: verdeel een vel papier in twee kolommen. Schrijf aan de ene kant op welke dingen jou energie opleveren. Schrijf aan de andere kant wat jou energie kost. 

Het lijkt een hele simpele vraag. In de eerste paar minuten schrijf je waarschijnlijk een paar voor de hand liggende dingen op. Als je blijft schrijven, komt er steeds meer naar voren. Hoe langer je nadenkt, hoe meer er bijkomt. 

Met deze oefening kom je erachter van welke dingen je energie krijgt en waar je meer van in je leven wilt gaan doen. Het kan gebeuren dat sommige dingen in beide kolommen staan. Bijvoorbeeld een muziekinstrument spelen. Aan de ene kant geeft het je energie. Maar aan de andere kant kost het je energie, omdat je het te weinig doet. Daardoor moet je het steeds opnieuw leren. 

Je kunt de oefening doen voor de activiteiten die je doet, maar ook voor je sociale leven. Zet alle mensen die onderdeel zijn van je afgelopen jaar eens in deze kolommen. Welke mensen geven jou energie en welke mensen kosten jou energie. Waarom is dat precies?  

Misschien komt het doordat bepaalde mensen wat negatiever in het leven staan. Ze klagen sneller. Hierdoor ga je zelf misschien ook wat meer klagen. Je gaat mee in de negatieve vibe. Wanneer je dit weet, kun je ervoor kiezen om minder met deze mensen om te gaan. Of je doet er iets aan door het bespreekbaar te maken. 

Geef je grenzen aan

Psychologie van Succes Podcast

Je grenzen aangeven is een belangrijke vaardigheid die je nodig hebt om je energie te bewaren. Wees gewoon eerlijk. Kom je bij een notoire zeurneus? Durf dan te zeggen: “Fijn dat je dit allemaal zo tegen mij vertelt, maar dit past niet zo bij mij.” Of geef aan dat je het niet alleen maar over dat (negatieve) onderwerp wilt hebben. 

Het kan spannend zijn om zo voor jezelf op te komen. Dat heeft te maken met een angst voor afwijzing. Maar het is de enige manier om werkelijk in je eigen energie te blijven. Iedere minuut dat je langer luistert naar iemand die aan het klagen is, lek je energie weg. Leer assertiever te zijn door heel duidelijk te zeggen: ‘Tot hier en niet verder’. 

Je kunt het ook voor een deel bij jezelf leggen. Bijvoorbeeld door een hele andere energie terug te geven. Als je meegaat in het gezeur, gaat diegene door. Maar als je je eigen energie wilt beschermen, kun je ook gewoon stoppen met energie teruggeven. Dan merkt de ander het vanzelf wel. Steek er vervolgens wél meer energie in als het gesprek in de richting gaat die jij op zou willen. 

Wat betekent energie voor jou?

Een van de eerste dingen die je te doen hebt als je beter met je energie om wilt gaan, is je afvragen wat energie eigenlijk voor jou betekent. Daarvoor is zo’n schrijfoefening al heel goed. 

Uiteindelijk is energie een vrij vage term. Ga daarom eerst eens bij jezelf na: ‘Hoe voel ik me nu?’ Wat voor stemming heb ik? Hoe zit ik fysiek in mijn lijf? Als ik mijn energie een cijfer van 0 tot 10 zou moeten geven, waar sta ik dan ergens? Hoe vergelijk ik dat met een week geleden? Of een jaar geleden?' 

Je merkt pas dat je energie lekt als je een referentiekader hebt. Als je een periode meer of minder energie hebt, went dat heel snel. Misschien voel je even wat minder energie. Maar ten opzichte van wat? Probeer een reëel beeld van je energiehuishouding in kaart te brengen. Anders betaal je vroeg of laat de rekening...

Om je energie in kaart te brengen, kun je bijvoorbeeld een dagboek bijhouden. Bepaal voor jezelf de parameters. Wat hoort er allemaal bij? Connecties, voeding, slaap, ademhaling, meditatie? Wat zijn de dingen die jou energie geven? Heb je dat meer of minder gedaan? 

Vergelijk jezelf vervolgens bij bepaalde situaties en bij bepaalde mensen. Bij wie krijg je meer energie? En bij wie raak je direct je energie kwijt? 

Houd het bij jezelf

Psychologie van Succes Podcast

Leg een energielek nooit bij de ander neer. Je zult altijd weer terug moeten naar jezelf. Wat maakt dat ik met die persoon in contact wil zijn? Wat wil ik daarvan leren? 

Misschien leer je dat deze fase van je leven gepasseerd is. Het is een doodlopende straat. Waarom zou je nog met die persoon willen omgaan? Als jij nog met negatieve mensen blijft omgaan die jou energie kosten, is er nog een belang. Je houdt de relatie om een of andere reden nog in stand. 

Ben je bang om alleen te zijn? Is er een afhankelijkheid? Of heb je de stevigheid om te zeggen: ‘Ik wil het niet meer’. Uiteindelijk heb je deze eerlijkheid nodig. Heb je die eerlijkheid niet, dan zul je merken dat je energie kwijtraakt. 

Het lekken van energie is een heel actueel onderwerp. Zeker in de tijd van corona waarin je immuunsysteem afhankelijk is van je energie. Ga je mee in de angst van anderen? Of blijf je trouw aan jezelf en durf je dat ook te communiceren? 

Begin met de dingen die voor jou belangrijk zijn

We hebben het tot nu toe alleen nog maar gehad over energielekken in het contact met andere mensen. Maar energie heeft met nog veel meer aspecten van je leven te maken. Met hoe je opstaat en hoe je omgaat met je voeding, sport, je liefdesleven, werk, stress en je passies. Alles is energie. Het is zinvol om dit voor jezelf in kaart te brengen. 

Een tijdje geleden hadden we Djack Littel in de podcast. Hij had het over the perfect night en the perfect day. Naar aanleiding van die podcast, bracht Tonny zijn perfect day in kaart. 

Als je met een tevreden gevoel terugkijkt op een dag; een dag waar je energie uit haalde en waarin je vooruit bent gekomen... Wat moet er dan in die dag hebben gezeten? 

Voor Tonny zijn dat een paar hele voor de hand liggende dingen: sporten, koud douchen en minstens een half uur lezen. Zo zijn er nog wat dingen. Als je zo kijkt, valt het eigenlijk wel mee. Als in elke dag deze elementen zitten, is het een succesvolle dag. 

De meeste mensen worden ‘s morgens wakker van hun wekker, kijken meteen op hun telefoon en haasten zich naar hun werk. Hierdoor laat je je leven meteen leiden door anderen en moet je ergens op de dag nog een moment zoeken waarop je iets voor jezelf doet.  

Wat als je eerst de dingen doet die voor jou belangrijk zijn? Dit is een mooi inzicht uit The Miracle Morning is: ‘Voordat je voor een ander opstaat, sta je voor jezelf op’. Je begint ‘s morgens met de dingen die jou energie geven. Die ononderhandelbaar zijn voor jou. Het eerste stuk van de dag is van jou. Daar doe je de dingen die jij graag met je leven wilt doen. Als dat klaar is, heb je alle tijd om je energie te verliezen aan anderen. 

Meer artikelen over persoonlijke groei